Бїгінгі нґмірде:
№197 (28675) 15 ҚАЗАН БЕЙСЕНБІ 2015 ЖЫЛ
Жўлдыздарєа жол 3-бет Білім кеѕістігіндегі тамырластыќ 4-бет Ќайшылыќтар ќыспаєындаєы əлем 7-бет «Ґлеѕніѕ ўлы дария мўхитысыз» 8-бет
Əріптестік əлеуеті жоєары
Кеше Ақордада Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев елшілерден сенім грамотасын қабылдады. Рəсім барысында Қазақстан Президентіне бірқатар елдердің Төтенше жəне өкілетті елшілері – Корея Республикасынан Чо Ёнг Чон, Иордания Хашимиттік Корольдігінен – Ахмед Идрис Инаб, Испания Корольдігінен – Педро Хосе Санс Серрано, Палестина Мемлекетінен – Мунтасер Абу Зейд, Латвия Республикасынан Юрис Погребнякс Сенім грамотасын тапсырды. Лəйла ЕДІЛҚЫЗЫ,
«Егемен Қазақстан».
Нұрсұлтан Назарбаев елшілерді дипломатиялық мис сияларының басталуымен құттықтап, олардың қызметі екіжақты қарым-қатынастар мен ел деріміздің арасындағы өзара тиімді
ынтымақтастықты дамытуға септігін тигізеді деп үміттенетінін айтты. «Бүгінгі кездесуіміз бүкіл Қазақстанда айрықша оқиға – Қазақ хандығының 550 жылдығы кеңінен тойланып жатқан кезеңмен тұспа-тұс келіп отыр. Бұл мемлекеттік құрылым қазақ ұлтын
ұйыстыру ісінде айрықша рөл атқарды. Біз жаңа тарихи кезеңде мемлекеттіліктің байырғы дəстүрлерін жаңғырттық», – деді өз сөзінде Мемлекет басшысы. Осылай дей келе, Қазақстан Президенті тəуелсіздік жылдарының ішінде заманауи мемлекеттіліктің берік іргетасы
● Өңір өмірі
ЕЛБАСЫ ТАПСЫРМАСЫ ОРЫНДАЛДЫ Нұрбол ƏЛДІБАЕВ,
«Егемен Қазақстан».
Қандай да бір жұмыстың оң нəтижесін көру бір ғанибет емес пе?! Алматы облысының əкімі Амандық Баталов Жетісудың төл дақылы қант қызылшасының Көксу қант зауытының қабылдау пунктінде тау-тау болып үйіліп жатқанын көріп бір қуанды. Дəл осы күні іске қосылған зауыт осынау өнімді өңдеп береке бұлағын ағызатын күн келгенін де топшыласа керек өңір басшысы. Өңірдегі шаруалар салмағы 4 килодан асатын қант қызылшасының «Ақсу-гибрид» атты жаңа сортынан алынатын өнім де сапалы болатындығын айқын көріп жүр. Кəсіпорын алаңында жүріп жатқан қауырт тірлікпен танысқан облыс басшысы бірден зауыт ішіне енді. Кəсіпорын тоқтаусыз жұмыс істеп тұр. Дақылдар арнайы құрылғылар арқылы жуылып, шайылып, туралып, кəдімгі тəтті қантқа айналуда. Аппақ құмшекерді алақанына салып, дəмін татқан Амандық Ғаббасұлының жүзінен ерекше қуаныш лебі сезіліп, көптен күткен жақсы жетістікке өз ризашылығын білдірді. Бұл Елбасы тапсырмасымен тəтті түбір тұқымын сеуіп сапалы да салмақты өнім алып сол қант қызылшасынан құмшекер алып қос қуанышқа жету шаттығы! «Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаев қант қызылшасын қайта
– қарқынды дамыған нарықтық экономика жəне тұрақты саяси жүйе құрылғанын айтты. «Биыл Ұлт жоспарының 100 қадамы арқылы нақтыланған бес институттық реформа бастау алды. Қазақстанның айтарлықтай транзиттік-көлік əлеуеті бар. «Нұрлы Жол» бағдарламасы аясында біз республикада инфрақұрылым қалыптастырып жатырмыз. Жібек жолын жаңғырту арқылы халықаралық көлік дəліздері қалыптасуда. Британ құқығына негізделген «Астана» халықаралық қаржы орталығы құрылуда, онда қосымша құн салығын қайтару, жұмыс күшін тарту жəне басқа да ерекше жеңілдіктер қарастырылады», – деді Нұрсұлтан Назарбаев. Рəсім барысында Мемлекет басшысы 2017 жылы Астанада «Болашақтың энергиясы» тақырыбына арналған ЭКСПО-2017 халықаралық мамандандырылған көрме өтетініне тоқталды. Бұған қоса, елімізді əлемдегі дамыған 30 елдің қатарына қосуды көздейтін Қазақстанның 2050 жылға дейінгі даму стратегиясы жүзеге асырылып жатқанын да айту керек. Нұрсұлтан Назарбаев осының бəрі дипломаттар өкілдік етіп отырған мемлекеттермен арадағы өзара тиімді ынтымақтастық үшін жақсы мүмкіндіктер мен перспективаларға жол ашатынын айтты. (Соңы 2-бетте).
Биік белес
Кеше Президент Нұрсұлтан Назарбаев ғарышкер Айдын Айымбетовті марапаттау рəсіміне қатысты. Салтанатты рəсім барысында сөйлеген сөзінде Елбасы бір ай бұрын Қазақстан ғарышкерінің халықаралық экипаж құрамында алғашқы 10 күндік ғарыш сапарына ұшқанын айтты. Лəйла ЕДІЛҚЫЗЫ,
«Егемен Қазақстан».
«Айдын Айымбетов тəуелсіз Қазақстанның үшінші ғарышкері атанды. Мен халқымды еліміз бағындырған жаңа жетістікпен құттықтаймын. Біздің қазіргі заманғы тарихымыздағы осы ұлы оқиғаға кəсіби тұрғыдан үлес қосқандардың бəріне алғыс
Оралмандарєа ќатысты заѕ оѕтайландырылды Мəжіліс Төрағасы Қабиболла Жақыповтың жетекшілігімен өткен палатаның кешегі жалпы отырысында бес мəселе қаралды. Бұл жолы депутаттар назарына кейбір еуропалық елдермен реадмиссия туралы, сондайақ, халықтың көші-қоны жəне жұмыспен қамтылуы мəселелері қарастырылған заң жобалары ұсынылды. Асқар ТҰРАПБАЙҰЛЫ, «Егемен Қазақстан».
Суретті түсірген Жұмабай МҰСАБЕКОВ.
түлетуді тапсырған болатын. Сол тапсырманы дер кезінде орындау мақсатында бірқатар жұмыс атқарылып, өңірде қызылша өсіруге бейімделген 5 аудан алқаптарында 4020 гектар жерге тəтті түбір тұқымы себілген еді. Сол кезде қант қызылшасының жайын күз көрсететінін айтқанбыз. Көптен күткен күзіміз де келді. Биылғы жылы қант қызылшасы себілген алқаптардың əр гектарынан 700-750 центнерден өнім алудамыз. Салмағы 5-7 килоға дейін жетуде. Бұл бұрын болмаған жетістік. Мемлекеттік қолдаудың арқасында шаруаларымызға жанар-жағармайға, өткізілген өнімге,
Кґѕіл айту жеделхатын жолдады
Елбасы көрнекті мемлекет жəне қоғам қайраткері Нұрлан Балғымбаевтың қайтыс болуына байланысты оның туғантуыстары мен жақындарына көңіл айту жеделхатын жолдады, деп хабарлады Президенттің баспасөз қызметі.
Нұрсұлтан Назарбаев Н.Балғымбаевтың қайтыс болуына байланысты ауыр қайғыға ортақтасып, көңіл айтты. Жеделхатта мемлекеттік басқару жəне экономика саласындағы ірі қайраткердің бірі болған Н.Балғымбаевтың бар білімі мен тəжірибесін елдің өсіп-өркендеуіне арнағаны атап өтілген. Еңбек жолын мұнай саласында қарапайым жұмысшы болудан бастап, ұдайы оқып-ізденуі мен ұйымдастырушылық қабілеті арқасында биік белестерді бағындырды, Қазақстан Республикасының Премьер-Министрі лауазымына дейін көтерілді. Бұл қызметті ол зор жауапкершілікпен атқарды. «Өз Отаны мен халқын қалтқысыз сүйген Н.Балғымбаевтың болмысына қарапайымдық пен зиялылық, нағыз бекзаттық тəн еді. Халқымыз оның есімі мен еңбегін ұмытпай, əрдайым қастер тұтатын болады», – делінген көңіл айту жеделхатында.
тыңайтқыштар мен тұқымға субсидия бөлініп, ауылшаруашылық техникаларын алуға да жəрдемдесті. Ауа райының өзі де осы игі істі қолдағандай жағымды да жайлы күн райын сыйлады. Зауытымыз да ағымдық жөндеу жұмыстарынан өтіп, шаруалардың өнімін қабылдауға толықтай дайын қалыпқа келтірілді. Өзің өндірген өнім əрдайым жаныңа жақын əрі дəмді болады. Елбасының айтып жүрген «Қазақстанда жа салған» деген логотипі бар өнімдер шығару дегені де осы. (Соңы 6-бетте).
Жалпы отырыстың қарауына шығарылған заң жобаларын талқыға салмас бұрын биылғы жылы қазанның 13-інен 14-іне қараған түні Мəжіліс депутаты Сəкен Жылқайдаровтың кенеттен көз жұмғаны хабардар етілді. «Сұм ажал ардақты əріптесіміз, елдің елеулісі, халықтың қалаулысы болған асыл азаматымыз Жылқайдаров Сəкен Егінбайұлын арамыздан мəңгілікке алып кетті. Алланың ісіне амал жоқ. Сəкен Егінбайұлының жарқын бейнесі барша əріптестерінің жүрегінде əрдайым сақталатыны сөзсіз. Марқұмның отбасына, туған-туыстарына орны толмас қайғыларына ортақтасып, көңіл айтамыз», деді Қабиболла Қабенұлы. Төраға артынша еске алу үшін бір минуттық үнсіздік жариялады. Сəкен Жылқайдаров 2012 жылдан бері Парламент Мəжілісі V шақырылымының депутаты болып келе жат-
қандығын айта кеткен жөн. Еске алудан кейін күн тəртібіндегі мəселелер қаралды. Алдымен депутаттар өз əріптестері Ə.Ғалымованы Қаржы жəне бюджет комитетіне сайлап алды. Бұдан соң, «2007 жылғы 6 қазандағы Ұжымдық қауіпсіздік туралы шарт ұйымына мүше мемлекеттердің құқық қорғау органдары мен арнайы қызметтерін жарақтандыру үшін арнайы техника мен арнайы құралдарды жеткізудің жеңілдікті шарттары туралы келісімге өзгерістер енгізу туралы екінші хаттаманы ратификациялау туралы» заң жобасы қаралды. Жалпы, келісім тараптардың ұлттық заңнамасына сəйкес, арнайы техника мен арнайы құралдарға қатысты сыртқы сауда қызметін жүзеге асыруға құқық берілген мемлекеттік органдар арасында жасалатын шарттар негізінде арнайы техникалар мен құралдарды жеңілдетілген шарттар бойынша жеткізуді қарастырады.
айтамын. Ресейлік серіктестер мен басшыларға, сондай-ақ экспедицияның шетелдік мүшелеріне айрықша ризашылық білдіремін», – деді Мемлекет басшысы сөзінің басында. Бұдан кейін Нұрсұлтан Назарбаев ғарышты игеру əрдайым адамзаттың ең аңсарлы армандарының бірі болғанын атап өте келе, бүгінде бұл барлық Жер
Таєайындау
Мемлекет басшысының Өкімімен Дəулет Рысқұлбекұлы Оспанов «Батыс» өңірлік қолбасшылығы əскерлерінің қолбасшысы қызметіне тағайындалды, ол Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің Аэроұтқыр əскерлерінің қолбасшысы қызметінен босатылды.
Хроника
Мемлекет басшысының Өкімімен Мұрат Қажымұратұлы Нұғыманов «Батыс» өңірлік қолбасшылығы əскерлерінің қолбасшысы қызметінен босатылды. *** Мемлекет басшысының Өкімімен Қазақстан Республикасы Президентінің Əкімшілігі Басшысының орынбасары Талғат Советбекұлы Донақовқа Қазақстан Республикасының Жоғары Сот Кеңесі Төрағасының міндетін уақытша атқару жүктелді.
● Оймақтай ой Пенденің бала деген жүрегі ғой, Аз күндік тірліктегі тірегі ғой. Қожаберген ТОЛЫБАЙҰЛЫ.
(Соңы 2-бетте).
● Орақ-2015
Уаќытында аяќталды Мұрат БАЛПАН,
Ақмола облыстық ауыл шаруашылығы басқармасының басшысы.
Биыл ақмолалықтар үшін орақ науқаны тамыздың 19 жұл ды зында, агроөнеркəсіп кешенінің дəстүрлі кеңесінен басталды десек қателеспеспіз. Мұнда маңдай термен өсірілген мол ырыздықты ысырапсыз жинап алудың озық тəсілдері қарастырылып, алдыңғы қатар лы ауылшаруашылық құрылымдары өз тəжірибелерін ор таға салды, күзгі ауа райының ерекшеліктері де айтылды.
Облыс бойынша ауыл шаруашылық дақылдарының жалпы көлемі 4547,9 мың гектарды құраса, оның 4147,5 мыңы дəнді жəне бұршақ дақылдарына тиесілі. Сонымен қатар, 244,3 мың гектар майлы дақылдар, 132,8 мың гектар мал азығы, 18,7 мың гектар картоп жəне 4,4 мың гектар көкөніс өсіру қолға алынды. Əйткенмен, егістік алқаптарда фито санитарлық жағдай өте күрделі болғанын айтуымыз керек. Мəселен, 4,5 миллион гектар егістік, яғни 108,3 пайызы химиялық өңдеуден өтті. Сондай-ақ, септериоз жəне астықтың сұр көбелегіне қарсы химиялық өңдеу жұмыстары жүргізілді. (Соңы 2-бетте).
шары тұрғындарының ең биік миссиясы екенін жеткізді. «Біздер, қазақстандықтар байтақ жерімізде бүкілəлемдік ғарыш айлағы – Байқоңырда алпыс жыл бойы жұмыс жүргізіліп келе жатқанын мақтан етеміз. Ғарышкерлерді Жер жүзі осы жерден, Қазақстаннан шығарып салады. Адамзаттың ғалам туралы таным көкжиегін кеңейтетін күрделі экспедициялардан кейін оларды осы жерде қарсы аламыз. Ғарышқа ұшқан жарты ғасырдан астам уақыт ішінде 38 елдің 545 ғарышкері ғарыш кеңістігінде болып қайтты. Сол елдердің қатарында Қазақстан да бар. Ал А.Айымбетовтің сəтті сапары еліміздің ғарыш жылнамасының жаңа бір парағын ашты», – деді Қазақстан Президенті. (Соңы 3-бетте).
АҚПАРАТТАР аєыны ● Қытай Қазақстан армиясына ақысыз негізде техникалық көмек көрсетеді. Сондай-ақ, жақын арада екі ел бірлескен роталық-тактикалық лаңкестікке қарсы оқу-жаттығуын өткізуді жоспарлауда. ● «Нұрлы Жол» бағ дарламасы аясында Ақтөбе – Атырау – Астрахань жолының құрылысын 2016 жылы аяқтау жоспарланған. Қазіргі уақытта Бейнеу – Ақтау автожо лының 270-ші шақырымы жүргізілуде. Жыл қорытындысы бойынша 100 шақырым ара қашықтықтың 40 шақырымы пайдалануға беріледі. ● Еліміздің халықаралық резервтері 2015 жылдың тамызында 97,9 млрд. теңгеге ұлғайды. Сонымен қатар, ақша базасы 11,3 пайызға кеңейіп, 4307,3 млрд. теңге болды. Ақша массасының құрылымында депозиттердің үлесі биылғы шілденің қорытындысы бойынша 91,2 пайызды құрады. ● Отандық өндірушілер Чехиядағы əріптестерімен байланыс орнатуда. Чех кəсіпкерлері Қазақстанның сыртқы сауда палатасы үшін Злинск өңірінің өндірістік жəне экономикалық əлеуетін таныстырды. ● Қазақстанда жасөспірімдер қылмысының алдын алу бойынша 700-ден аса мобильдік топ жұмыс істейді. Биыл олар 19 қылмыстық іс қозғап, заң бұзушылықты, оның себептері мен жағдайларын жою туралы 65 ұсыныс енгізді, 500-ден астам адам əртүрлі жауапкершілікке тартылды. ● Азық-түлік корпорациясы 4-ші сыныпты бидайды тоннасын 31 мың теңгеден сатып алады. Қабылданған шаралар бидай өндірушілерге алынған қарыз қаражатын уақтылы қайтаруға мүмкіндік береді. ● Оңтүстік Қазақстандағы ірі жүк тасымалы үшін тежегіш құрылғы дайындайтын тұң ғыш зауыт жаңа өндіріс ашуды жоспарлауда. Еуропалық экостандартқа сай жаңа құрылғы сериялы өндірісті асбессіз тежегіш қалыбын шығаруға мүмкіндік береді. Хабарлар Үкімет, облыстық əкімдіктер сайттары, «ҚазАқпарат» агенттігі жəне «24kz» телеарнасының деректері бойынша дайындалды.