АҚПАРАТТАР аєыны №223 (28701) 20 ҚАРАША ЖҰМА 2015 ЖЫЛ
● Индустрия игілігі
Кентау трансформаторына Ресей тапсырыс беруде Бақтияр ТАЙЖАН,
«Егемен Қазақстан».
Кентау трансформатор зауытында трансформаторлардың 140-тан астам түрі шығарылады. Осы өнімдердің отыз пайызға жуығы шетелдерге экпортталады. Бұған қарап, Қазақстандағы маңдайалды жалғыз трансформатор зауытының шекесі шылқып отыр деуге əсте болмайды. Доллар бағамының аспандауы зауытқа да қатты əсерін тигізіп жатыр. Бірақ қашанда жұмысшыларының мүддесін алғашқы кезекке қоятын зауыт басшылығы оңай жолды жұмыс күшін қысқартумен емес, сапаны бірінші кезекке қойып қиыншылықты игеруде. Кентау трансформатор зауыты мемлекеттік бағдарламамен «Қазкоммерцбанктен» бір млрд. теңгедей несие алған. Бес жылға алты пайызбен алынған несиені шикізат пен өндіріске керекті құрал-жабдық, қондырғылар сатып алуға жұмсаған зауыт қазір трансформаторлардың жаңа түрлерін шығарып жатыр. – Біз бизнес үшін ауыр уақытта трансформатор құрылғыларын шығарумен айналысатын Кентау трансформатор зауытына қолдау көрсетуді шештік. Өйткені, зауыт тек отандық емес, сондайақ, шетел нарығына да жұмыс жасайды. Елбасымыз айтқан импортты алмастыру саясатына да сəйкес келетін өнеркəсіп өнімдерін шетелге де шығарып жатыр. Бұл бізді қуантады, – дейді «Казкоммерцбанктің» басқарушы
Сенат Төрағасы Қасым-Жомарт Тоқаев Түркияның Қазақстандағы Төтенше жəне өкілетті елшісі Невзат Уяныкты оның өтініші бойынша қабылдады, деп хабарлады Парламент Сенатының баспасөз қызметі.
директоры Айгүл Жайлаубекова. КТЗ жақында электровоздарға арналған жылжымалы трансформатор жасап шығарды. Мұның бір ерекшелігі, əзірге ешқандай елдің өндірісінде жоқ. Сондықтан, айрықша трансформаторға бірінші болып Ресей мемлекеті тапсырыс берді. Алғашқы үлгі нұсқасы сынақтан ойдағыдай өтті. Ресейлік компания өкілдері трансформатордың халықаралық стандартқа сай екендігін айтады.
Жоғарғы палата Төрағасы дипломатты Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаевқа Сенім грамотасын тапсыруымен құттықтай отырып, екі ел арасындағы ынтымақтастықты ілгерілетуде табыс тіледі. Қ.Тоқаев қазақстандық парламентшілердің Түркия Ұлы Ұлттық Жиналысы депутаттарымен, сондай-ақ, түркітілдес елдердің (ТүркПА) Парламенттік Ассамблеясы аясында да жемісті ынтымақтастықты
(Соңы 2-бетте).
Жўлдызды жолдыѕ жеѕімпаздары
Суретті түсірген Ерлан ОМАРОВ.
Ғарышкерлерді музей басшылары мен қызметкерлері, қала тұрғындары мен жастар өкілдері сəн-салтанатымен қарсы алды. Қонақтар алдымен музейдің сəні мен абыройын асырып тұрған алтын түстес «қыранның» самғауын тамашалады. Одан кейін мекеме директоры Дархан Мыңбай батырларды музейге қойылған экспонаттармен таныстырды. Қос батыр өткенімізден сыр шертетін, сондай-ақ, бүгінгі заманымызға қатысты
жəдігерлерді қызығушылықпен қарап шықты. Олар музейді аралап шыққан соң конференция залына келіп, көпшілікпен кездесті. Мемлекет басшысының отандық ғарыш саласының қалыптасуы мен дамуына қосқан үлесі, «Байқоңыр» ғарыш айлағы негізі қалануының тарихы жəне оның еліміздің ғарыш қызметі бағытындағы жетістіктері мен келешегі кеңінен сөз болған басқосуды Дархан Мыңбай ашып, қос ғарышкерге кездесуге келгендеріне алғыс білдірді. Сондай-ақ, ол Тоқтар Əубəкіровтің Ұлттық музей тарапынан
жолданған шақыртуды жылы қабылдағанын, шараға қатысуға қуана келісімін бергенін, бірақ шұғыл түрде жұмыс сапарына шығып кеткендіктен, келе алмай қалғанын жеткізді. Бұдан кейін Дархан Мыңбай еліміздің ғарыш саласындағы жетістіктері, осы бағытта қолға алынған шаруаларға Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың өзі тікелей қолдау білдіріп отырғаны, Қазақстанның жұлдыздарға салған жолы елдің бүгіні мен ертеңіне аса керек екені жөнінде сөз сөйледі. (Соңы 2-бетте).
Бїгінгі нґмірде: Астана саммиті 3-бет
Босќындар мəселесі ушыєып тўр 5-бет
Кїлкініѕ кені 6-бет
дамытуға мүдделі екенін жеткізді. Əлемнің көптеген елдерінде орын алған лаңкестік шабуылдар толқынына байланысты Қ.Тоқаев БҰҰ-ның жетекшілігімен халықаралық терроризм мен экстремизмге қарсы тұрудың бірыңғай жаһандық желісін құру туралы Қазақстан басшысы ұсынысының айрықша өзекті екенін атап өтті. Сенат Төрағасы осы маңызды салада екі ел арасындағы ынтымақтастық пен əрекеттестікке үміт білдірді.
Мемлекет басшысыныѕ тапсырмалары уаќытылы орындалуы тиіс Кеше Үкімет үйінде Премьер-Министр Кəрім Мəсімов 2015 жылдың 18 қарашасында өткен Үкіметтің кеңейтілген отырысында Президент берген тапсырмаларды орындау мəселелері бойынша Үкіметтің жедел отырысын өткізді, деп хабарлады Премьер-Министрдің баспасөз қызметі. Мемлекеттік органдардың басшылары «Оңалту жəне банкроттық туралы» заңды орындау, жекешелендіру жəне жария ету бағдарламаларын жүзе ге асыру, «Нұрлы Жол», индус трия ландырудың екінші
«Егемен Қазақстан».
Сенат Төрағасы Қасым-Жомарт Тоқаевтың төрағалығымен өткен палатаның кешегі жалпы отырысында «100 нақты қадам» Ұлт жоспарын іске асыруға қажетті заңдардың негізгі пакеті бойынша жұмыс аяқталғаны атап көрсетілді. Төраға бұл ретте Парламент қысқа мерзім ішінде қоғамдық қатынастар жүйесін кешенді жаңғырту шараларын қамтитын, Елбасы жариялаған Ұлт жоспарын іске асыруға қажетті заңдар бойынша тиісті шешімдер қабылданғанын ерекше атады. Асқар ТҰРАПБАЙҰЛЫ, еліміздің əлеуметтік-экономикалық «Егемен Қазақстан». тұрақты дамуына жəне халықтың əл-ауқатын арттыруға тың серпін «Мемлекет басшысы бұл береді деп санайтындығын айтып заңдардың бірқатарына, соның өтті. ішінде, тұңғыш рет жария түрде «Сенаторлар Елбасы жүктеген жаңа Азаматтық процестік кодекс- жауапты міндетті орындауда қауырт ке қол қойды. Президент құқық жұмыстың салмағын терең сезініп, саласына түбегейлі өзгерістер əке- заң жобаларын талқылау барысында летін бұл кодекстің маңызы зор жоғары кəсіби шеберлік танытқанын екеніне айрықша назар аударды. ерекше атап өткім келеді. Үкіметтің Сондай-ақ, кəсіпкерлікті қолдау кеңейтілген отырысында Елбасы мəселелеріне арналған, уақыт тала- депутаттардың барлығына алғыс бына сай келетін жаңа Кəсіпкерлік айтты. Заң шығару үдерісінде Сенат кодексі жəне халықаралық стан- пен Мəжіліс Жаңғырту жөніндарттарға негізделген еңбек қаты- дегі ұлттық комиссиямен жəне настарын реттейтін Еңбек кодексі Үкіметпен тығыз байланыста жұмыс қабылданды», – деді Қасым-Жо- жүргізіп, бірлесе тиімді еңбек етті», март Кемелұлы. Сонымен қа- деп атап кетті Қ.Тоқаев. тар, Сенат Төрағасы бұдан бас(Соңы 2-бетте). қа қабылданған маңызды заңдар
Тїркия елшісін ќабылдады
Кеше қазақтың батыр ұлдары – ғарышкерлер Талғат Мұсабаев пен Айдын Айымбетов елордадағы Ұлттық музейде ұйымдастырылған «Жұлдызды жолдардың қаһармандары» атты шараға қатысты. Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті күнін мерекелеу аясында өткен бұл жиын «Байқоңыр» ғарыш айлағының құрылғанына 60 жыл толуына жəне еліміздің ғарышкерлеріне арналды.
Жолдыбай БАЗАР,
Заѕдардыѕ негізгі пакеті бойынша жўмыс аяќталды
бесжылдығы, мемлекет-жеке мен шік серіктестігін дамыту, инвестициялар тарту, «СамұрықҚазына» қорын трансформациялау, сондай-ақ, азық-түлік тауарлары бағасын мониторингілеу жəне халықтың əлсіз топтарына
қолдау көрсету туралы баяндады. Отырыс қорытындысы бойынша К.Мəсімов Мемлекет басшысының барлық тапсырмаларының орындалуына сапалы бақылауды ұйымдастыруды тапсырды. Əр мəселе бойынша толығырақ министрліктер жəне ведомстволар басшылары, облыс əкімдері 2015 жылдың 23 қарашасында селекторлық режімде өтетін Үкімет отырысында мəлімдейтін болады.
● Қазақстандықтардың ғаламторды пайдалану уақыты соңғы 9 жыл ішінде 50 пайызға артқан. TNS Gallup Media Asia агенттігінің бас директоры Татьяна Старцеваның ай туынша, негізінен қалада тұратын, жасы 15-тен асқан азаматтар күніне шамамен 300 минут уақытын желіде өткізеді. ● Астанада салынып жатқан жаңа теміржол вокзалы эстакадасының құрылысына 1400 адам тартылды. «Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясы баспасөз қыз метінің хабарлауынша, құры лыс жұмыстары кестеге сай жүргізілуде. Нысан 2017 жылдың наурыз айында пайдалануға беріледі деп жоспарлануда. ● Биыл алматылық дəрігерлер 49 транспланталогиялық ота жасады. Қала лық денсаулық сақтау басқармасының жетекшісі Жанат Қасымжанованың мəлімдемесіне қарағанда, оның 43-і – бүйрек, 6-уы бауыр трансплантациясы. Бұл салада №7 қалалық клиника көш бастап тұр. ● Оңтүстік Қазақстан облысындағы кілем фабрикасы өндірісін кеңейту жобасының екінші кезеңін іске қосты. «Даму» қоры таратқан ақпаратқа сүйенсек, енді «Бал Текстиль» ЖШС жартылай пропиленді жіптер шығару мен кілем өндірісін қарқынды жүргізеді. Бүгінде фабрика 200 адамды жұмыспен қамтып отыр. ● Қызылорда облысында «Байқоңыр» инвес тициялық форумы шеңберінде тартылған инвестиция көлемі 100 млрд. теңгеге жетті. Өңірдің əлеуметтік-экономикалық дамуына оң əсер еткен мұндай форум бүгінге дейін 5 рет ұйымдастырылған. Бұл туралы облыстық əкімдіктің баспасөз қызметі хабарлады. ● Жыл басынан бері Павлодар облысында 233,7 шақырым жол жөнделді. Облыстық құрылыс, жолаушылар көлігі жəне автомобиль жолдары басқармасының басшысы Дəулет Мұстафиннің мəлімдеуінше, оған жергілікті бюджеттен 3 млрд. 482 млн. теңге бөлінген. ● Алматы облысында он ай ішінде 62 тұрғын үй пайдалануға берілді. Облыстық құрылыс басқармасы басшысының орынбасары Марат Нүсіпбаев атап өткендей, биыл өңірде құрылыс саласына 40 млрд. теңге бөлінген. Осы қаражат есебінен 237 нысанның құрылысы жүргізілуде. ● Биыл Қостанай облысының инфрақұрылымын дамытуға 1,85 млрд. теңге бөлінді. Облыстық қаржы басқармасының хабарлауынша, осы жылдың 1 қарашасына дейін 1 млрд. 241,8 млн. теңге, яғни, жылдық жоспардың 66,9 пайызы игерілген. Хабарлар Үкімет, облыстық əкімдіктер сайттары, «ҚазАқпарат» агенттігі жəне «24kz» телеарнасының деректері бойынша дайындалды.
● Заманмен үндес заңғар басылым
Дəуірдіѕ жаршысы, уаќыттыѕ тамыршысы Елбасымыз Нұрсұлтан Əбішұлы Назарбаевтың өзі «Егемен» – ел газеті» деп жо ғары бағалаған қазақ баспасөзінің қарашаңырағы – «Егемен Қазақстан» əрбір қазақ отбасының сырласы, мұңдасы ғана емес, бүкіл қазақ қоғамының жанашыры, ақылшысы, заманның жаршысы, уақыттың тамыршысы. Заман қашанда құбылмалы. Соған сəйкес қоғам да үнемі өзгеріп отырады. Ал қоғам адамзат топтарының қауымдасып, қоғамдасуының жемісі. Олай болса баспасөз де қоғамға қызмет істеумен бірге, сол қоғамдағы адамдардың да мақсат-мүддесін, арман-мұратын қолдап отыратыны сөзсіз. Біздің сүйікті газетіміз де 100 жылға таяу уақыттан бері халықтың сөзін сөйлеуден бір танған емес. Ол бұрын да елдің жетістігіне көппен бірге қуанып, кемшілігіне бірге мұңайса –бүгін де солай. Осыдан біраз жыл бұрын мұрағаттан газеттің 20-шы жылдардағы бірқатар сандарын қарап шыққаным бар. Сол кезде «Еңбекші қазақ» деген атпен шыққан «Егеменнің» 1928 жылғы 4 қарашадағы №225 санында жарияланған «Қазақ университетінің ашылуы» деген репортаж менің есімде қалып қойыпты. Арабтың төте жазуымен басылған газет мақаласы былай деп басталатын еді: «...Алматы губерниялық оқу үйінің етегі Еділдей, төбесі көкке жеткендей. Күні бойы əбігерлене күтінуде, дайындалуда. – Неге? – Бүгін тап осы үйде университет ашылмақ.
– Бұл қай университет? – Бұл бұдан 10 жыл бұрын өзінде арнаулы бірде бір ұлт мектебі болмаған Қазақстан елінің мемлекеттік тұңғыш университеті. Кешке жақын жұрт о жақ, бұ жақтан лек-легімен ағылып келе бастады. Мерекелік мəжіліс ашылатын үй ішінде қатар-қатар қойылған шыт жаңа орындықтар самсап тұр. Үлкен-үлкен əдемі үстелдер, оның үстері жайнаған қызыл мəуітімен жабылған. Үй-іші адамның көзін тартқандай, бəйшешектей жайнаған. Есік аузында мерекелі мəжілістердің ежелгі қошеметшісі – дұқабай оркестрі. Өткенкеткенге: – Қайда барасың? – Университет ашылғалы жатыр! – дегендей, əрбір адамның ықтиярсыз еркін алып, мойнын бұрғызғандай тəтті-тəтті күйлерге басып, қаланы дүбірлетіп тұр. – Иə, бұл – бір қадақ, жарым қадақ өрік-мейіз емес. Алматы енді университетті қала болды. Бұлай болады-ау деп бұрын ойларыңызға кіріпшыққаны бар ма еді? Партия өкілдері бар, кəсіпшілер одағы, кооператив, əскери орындары бар, студент, шəкірт, іліми қызметкерлері бар, айналасы бүгінгі мəжіліске 320 адамның келуі күтілген еді. Сағат бес жарымдар кезінде күтілгендердің бірі қалмай келіп, зал лық толды. ...Сағат алты! Тарихи міндет! Мерекелік мəжілісте Қазақстан оқу халық комиссары жолдас Ораз Жандосұлының сөзімен Қазақ
университеті мен жұмысшылар факультеті ашылды...». Сол кездегі тұңғыш Қазақ мемлекеттік университеті – қазіргі Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университетінің ашылу сəтін осылай қуана хабарлаған «Еңбекші қазақ» (қазіргі «ЕҚ») содан бері де еліміздің жетістіктерін халыққа асыға жеткізумен келеді. Өткен ғасырдың 20-30-шы жылдарында елдегі сауатсыздықты жоюды армандап, алғашқы ашылған университетке бүкіл ел болып қуансақ, бүгін Қазақстан 137 жоғары оқу орны, Ұлттық ғылым академиясы, 8 мыңнан астам мектебі бар алдыңғы қатарлы білімді елге айналды. Біздің сүйікті «Егеменіміз» қазіргі таңда ел өміріндегі экономикалық-əлеуметтік даму мəселелерімен қатар білім мен ғылымды əлемдік деңгейге көтеру, бұл салалардағы инновациялық технологияларды батыл меңгеру мəселелерін үзбей жазып, халықтың ой-санасын жаңа арнаға бағыттауда. Елбасы ұсынған «Мəңгілік Ел» ұлттық идеясы бүгінгі таңда егеменді еліміздің идеологиясының өзегіне айналып отырса, оны насихаттауда, бұқараны ұлан-ғайыр істерге жұмылдыруда «Егемен Қазақстан» газетінің атқарып отырған жұмысы орасан. Олай болса, əрбір отбасы Мəңгілік Елдің мəнді басылымына жазылып, елдігімізді танытуға тиіс. Серік ПІРƏЛИЕВ, Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университетінің ректоры, ҰҒА академигі. АЛМАТЫ.