ΜΑΝΩΛΗΣ ΓΚΑΓΚΑΚΗΣ
ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΙΧΘΥΟΤΡΟΦΕΙΑ Στάβλοι στη θάλασσα Βόλος, 2009 Αφιερώνεται στα φυλακισμένα ψάρια των ιχθυόσταβλων που δεν χάρηκαν ούτε ένα λεπτό ελευθερίας
ΠΡΟΛΟΓΟΣ
Οι Ελληνικές θάλασσες, και ιδιαίτερα το Αιγαίο, στο παρελθόν, αποτελούσαν έναν ιχθυολογικό και αλιευτικό παράδεισο. Οι φυσικές παράμετροι του θαλασσινού νερού και οι ειδικές συνθήκες που επικρατούσαν όπως: - η ποικιλία της ποιότητας του βυθού, - η ποικιλία των βαθών, - η επικοινωνία με την Μαύρη θάλασσα, - τα ισχυρά βόρεια ρεύματα, - οι συχνές δυνατές φουρτούνες που οξυγόνωναν τα νερά, - η ποικιλία των θερμοκρασιών, - η ποικιλία της αλατότητας, έδιναν προτεραιότητα στην αλιευτική παραγωγή του Μεσογειακού θαλάσσιου χώρου. Λίγα χρόνια μετά τη λαίλαπα των πολέμων (Β' παγκόσμιος και εμφύλιος), επαγγελματίες και ερασιτέχνες ψαράδες έριχναν τα ψαροκάικα και τις ψαρόβαρκες τους στη θάλασσα για να τρυγήσουν τους καρπούς της δεκαετούς σχεδόν απραξίας. Οι επαγγελματίες μέσης αλιείας στα πέλαγα, της παράκτιας και της ερασιτεχνικής γιαλό-γιαλό. Τα ιχθυαποθέματα ήταν πολλά, ο κόπος τους πληρωνόταν γιατί η θάλασσα είχε δώρα για όλους. Αυτό κράτησε αρκετά χρόνια, αλλά σιγά-σιγά όσο τα ψάρια λιγόστευαν τόσο το παράνομο ψάρεμα φούντωνε, κάτω απ' τη μύτη των φρουρών της πολιτείας, και τόσο οι διενέξεις μεταξύ μέσης και παράκτιας αλιείας πύκνωναν. Γύρω στα 1982 εμφανίστηκε ως δώρο εκ Βρυξελλών η θαλάσσια ιχθυοτροφία. Τράβηξε όλο το κρατικό ενδιαφέρον πάνω της ενώ η παραδοσιακή αφέθηκε στη μοίρα της ως παλιομοδίτικη, ως ασύμφορη, ενώ η θάλασσα εγκαταλείφθηκε στο έλεος των «ληστών». Αυτό έφερε αντιμέτωπους τους παράκτιους φτωχούς ψαράδες που δεν μπορούσαν να ακολουθήσουν την κούρσα των επενδύσεων σε τεχνολογία που απαιτούσε η νέα μόδα με μια ελίτ κεφαλαιούχων που είχαν ισχυρές διασυνδέσεις με τα επενδυτικά κέντρα και την κρατική γραφειοκρατία. Οι golden hawks άρχισαν να αρπάζουν στον αέρα τα πακέτα επιδοτήσεων της τότε Ε.Ο.Κ. και να στήνουν τους ιχθυόσταβλους τους στις καλύτερες αγκάλες της ελληνικής θάλασσας. Ήταν η αρχή