Krant over detentie en strafrecht Jaargang 6 nr. 5 oktober 2011 Verschijnt 6x per jaar Losse verkoop € 3,--
Uitgave van Stichting Bonjo, Molukkenstraat 200, 1098 TW Amsterdam. Tel. 020 6659420 email info@bonjo.nl
Afluisterapparatuur en camera’s
BIG BROTHER ÓÓK PRESENT IN SPREEKKAMERS GEVANGENIS In augustus van dit jaar kwam in het nieuws dat advocaten ontdekt hadden dat er camera’s en afluisterapparatuur waren aangebracht in de spreekkamers in de gevangenis. Advocaat Richard Korver bemerkte dit in de gevangenis in Zoetermeer . Advocaten willen uiteraard niet afgeluisterd worden als ze in de gevangenis met hun cliënt praten. Justitie ziet geen noodzaak om de apparatuur weg te halen. Dat Big Brother al geruime tijd heerst in Nederland zal ieder duidelijk zijn. In dit digitale tijdperk zijn er volop technieken om mensen te volgen, af te luisteren en hun gangen te registreren. Justitiemedewerkers, in hun volijverige jacht naar bewijs, zoeken hierbij bijna altijd de randen van het wettelijk toegestane op. Ze gaan daar niet
zelden overheen en worden- pijnlijkteruggefloten als dat uitkomt. Dan is het even rustig maar de volgende generatie wakkere speurders zal zich niet gehinderd voelen om weer andere randjes van de wet op te zoeken. De voorbeelden zijn er te over. Puur menselijk gedrag! Er zijn hele Commissies zoals bijvoorbeeld Van Traa voor opgericht en grote zaken werden door rechters naar prullenbakken verwezen. Moord en brand wordt door politiek en justitie geschreeuwd als de tegenpartij zich van gelijke wapens bediend. De bekende, inmiddels overleden groothandelaar in hasj, Charles Zwolsman had in de jaren negentig van de vorige eeuw bij nagenoeg alle telefoonproviders mensen zitten die de telefoons van officieren van justitie, rechercheurs en anderen tapten. Hij wist ook wie van zijn groep en van de concurrentie getapt werd. Han-
dig om te weten in het eeuwigdurende spel rond illegale handel. Oók kwam hij er toen achter dat de kantoortelefoons van advocaten door justitie nagenoeg permanent werden beluisterd. Deze wetenschap werd overgebracht naar de betrokken advocaten. Die daar officieel overigens weinig mee deden. Wél zal de verstandige cliënt niets van belang over de advocatentelefoon vertellen.
Niet opgenomen! De compleet ingerichte spreekkamers, aldus justitie, zijn niet uitsluitend bedoeld voor advocaten maar worden ook gebruikt door rechercheurs, maatschappelijke werkers en mensen van de reclassering. “Voor hun veiligheid kan het wenselijk zijn dat de gesprekken worden opgenomen.” Gesprekken met advocaten wor-
den niet opgenomen, aldus het ministerie. De advocatenorde en de Nederlandse Vereniging van Strafrechtadvocaten (NVSA) zijn al maanden in overleg met het ministerie van Veiligheid en Justitie om tot een oplossing te komen. Staatssecretaris Fred Teeven liet de Tweede Kamer begin deze maand weten dat het ‘vanwege organisatorische en logistieke redenen’ niet mogelijk is om in elke penitentiaire inrichting spreekkamers in te richten zonder opnamemogelijkheden. De Orde had dat wel als eis gesteld. ‘Maar Justitie zegt dat het niet haalbaar is’, aldus Jan Lelieveld, lid van de Algemene Raad van de Orde. Het voorstel is nu dat bij elke spreekkamer specifiek wordt aangegeven of er en welke apparatuur aanwezig is. Als er apparatuur hangt, zal een gevangenisbewaarder de advocaat laten zien dat de camera’s en microfoons uitstaan. Intussen kan ieder voor zich beoordelen wat hij/zij het beste te doen staat. Alle telefoongesprekken die vanuit de gevangenis gevoerd worden, worden opgeslagen op harde schijven. Er worden informanten geworven en ingevoerd om in grote zaken bewijs te krijgen. In sommige bezoekzalen zijn tafels met ‘speciale’voorzieningen neergezet waar grote jongens hun bezoek mogen ontvangen. Kortom, het afluisterspel krijgt zeker nieuwe afleveringen.
Justitie verwacht gemiddeld 8.875 gevangenen in 2015
LEEGSTROOM GEVANGENISSEN HOUDT AAN
Jongeren
In 2010 zaten er gemiddeld 1.105 jongeren vast, in 2015 zou dat aantal gedaald zijn naar gemiddeld 478 jongeren. Vorig jaar besloot het kabinet om nog zes jeugdgevangenis-
03 Onderwijs bestrijdt recidive 07 Voorlopige hechtenis op de schop? En ook: Brieven, columns, verenigings-nieuws, klachten, sudoku’s Reacties? Schrijf naar Bonjo.
Nico Epskamp
Cartoon: Robin Vinck
Natuurlijk zullen er mensen zijn die zeggen dat de helft van de wetsovertredingen niet gemeld, vervolgd dan wel voldoende bestraft worden. Maar feit is wel dat steeds minder mensen in een cel belanden. En wel in die mate dat het ministerie van justitie in 2015 een gemiddelde bezetting van 8.875 gevangenen verwacht. In 2005 waren dat er nog gemiddeld 14.108. Deze cijfers zijn onderzocht door het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatie Centrum en verschenen in de publicatie Trendwatch ( augustus 2011). De criminaliteit neemt af en rechters delen meer boetes en werkstraffen uit. Het aantal cellen kromp van ruim 15.000 in 2006 naar 12.600 in 2010.
De reclassering is de laatste jaren alom tegenwoordig in en om detentieland. In 2002 werd de club nagenoeg wegbezuinigd en werd de alom bekende taak van nazorg aan gedetineerden geschrapt. Er heeft een wederopstanding plaatsgevonden, met een nieuw zelfbewustzijn, nieuwe werkvelden, duidelijker ‘protocollen’. De nazorg aan gedetineerden is er niet meer. Daarvoor in de plaats: preventief (in de veiligheidshuizen), diagnose (soms al in de politiecel), rapportages, inschatten risico’s, advies, controle(s), taakstraffen en andere vonnissen, sancties toepassen en ga nog maar even zo door. In het nieuws kwamen de oranjehesjes onlangs bij werken aan de weg. Kortom, alle reden om in te gaan op het werk van de reclassering. Lees pagina 11 tot en met 17 met o.a een beschouwing van Mr Marielle van Essen, brieven , ervaringen en nog veel meer.
lict hebben begaan. Mislukte taakstraffers krijgen ook een hardere justitiële wind te voelen.
Minder werk?
sen te sluiten: in Rekken, Den Helder (net in gebruik genomen!), Vught, Overloon, Overberg en Harreveld. De Veiligheidshuizen in de steden hebben meer potentiële daders op de korrel en nemen voortijdig actie richting de jongeren zelf en hun ouders. Ook is er meer inzicht dat criminelen in de gevangenis worden gekweekt. Via de reclassering wordt dan eerst maar eens een andere weg bewandeld richting onderwijs, taak- en werkstraffen. Het begrip “coaching” heeft ook zijn intrede gedaan. Met vastberaden, ferme hand de jongeren (bege)leiden is ook een weg. Staatssecretaris Teeven heeft aange-
kondigd hard(er) op te treden tegen jongeren die een geweld- of zedende-
Hebben rechters en advocaten door deze leegloop minder werk? Neen. Trendwatch verwacht veel meer be-roepszaken (hoewel dat ook wordt ontmoedigd) en dat strafzaken inhoudelijk intensiever zullen worden aangepakt. Jaarlijks zijn er 220.000 strafzaken waarvan 55.000 voor de meervoudige kamers. Aan die afhandeling kan nog heel veel veranderd/ verbeterd worden. Nico Epskamp
WIL JE BEZOEK? BEL BONJO 020 6659420
Vrijwilligers komen bij je langs door heel Nederland om je verhaal te horen, voor een luisterend oor, een steuntje in de rug.
BEREIKBAARHEID ADVOCATEN Vindt u het ook zo vervelend als u uw advocaat niet kunt bereiken? Advocaten die geen tijd voor u hebben of die nooit terugbellen? Een secretaresse die zegt dat uw advocaat in bespreking zit, kost u wel beltegoed. Wij vinden dat dat anders moet. Wij begrijpen dat u niet naar de telefoon kunt grijpen als het u uitkomt. Ons kantoorbeleid is daarom dat wij een bespreking onderbreken als er een gedetineerde cliënt belt. Het kan echter voorkomen dat een advocaat niet binnen kantoor is, omdat hij bijvoorbeeld bij een zitting aan-
wezig is. In dat geval probeert onze telefoniste hem toch mobiel te bereiken. In het uiterste geval noteert zij uw naam en bellen wij u terug in de inrichting. En omdat wij niet willen dat u uw karige arbeidsloon verdoet aan contact met uw advocaat, hebben wij een gratis nummer waarop u ons kunt bereiken. We begrijpen ook dat u niet wilt wachten tot u weer een nieuwe telefoonkaart heeft. Daarom kunt u ons gratis bellen op 0800-933 64 64 (0800-WEENING).
Wij streven er niet alleen naar om de beste advocaat te zijn binnen de rechtzaal, wij bieden ook graag service erbuiten