»6
»8
Tekur við góðu búi í skugga veiðigjalda
» 16
Gjögur byggir upp fyrir framtíðina
» 20
Verðum að koma fiski á fleiri diska
Er aukið framboð af þorski ógn eða tækifæri? » Faxaflóahafnir
útvegsblaðið Þ
j
ó
n
u
st
u
m
i
ð
i
l
l
sjáva
r
útvegs
nóv e m be r 2 0 1 2 » 1 0 . tölu bl a ð » 1 3 . á rg a ng u r
i
ns
Fiskihöfn til framtíðar Reykjavíkurhöfn hefur frá árinu 1917 haft mikil áhrif á þróun byggðar og atvinnulífs í höfuðborginni og Reykjavík er í dag eina höfuðborgin í Evrópu þar sem fiskur og fiskvinnsla eru í öndvegi í höfninni.
Nýjar hugmyndir um útflutning þekkingar á fullnýtingu fiskafurða í sjávarútvegi:
Faxaflóaha fnir
Gísli Gíslas
on hafnarstjóri
Faxaflóahafna fer yfir
Fiskihöfn til fra mtíðar málefni gömlu
hafnarinnar:
Á
árinu 2013 verða liðin 100 ár frá því að framkvæmd ir hófust við Gömlu höfnina í Reykjavík, en þeim framkvæmdum lauk árið 1917. Höfnin hefur haft mikil áhrif frá þeim tíma á lífs í höfuðborgiþróun byggðar og atvinnuenn í dag mikil. nni og áhrif hennar eru þar ávallt skipaðÚtgerð og fiskvinnsla hafa veigamikinn er enn og svo verður vonandi sess og svo tíð. Reykjavík um ókomna er þar sem fiskur eina höfuðborgin í Evrópu og fiskvinnsla í höfninni. Það er að mínu eru í öndvegi ástæða til að viti eitt og betri árangur sér varðveita og á grundvelli styrkja. Þó svo vöruflutningar aukins samstarfs. Í Bakkaskem að mu er að auki hafi færst úr Gömlu höfninni þá hafa aðrir Fiskmarkað lands sem er ur Ísþættir vaxið lykilstarfsem svo ferðaþjónus i í hverri fiskihöfn. Í Grandaskál ta og menningars sem haftengd a er sem fyrr er fleiri aðila með Hafrannsóknarstofnun höfnin mikilvæg tarfsemi. Enn auk starfsemi og smærri skemmtifer fyrir heimsókn Bakkaskemma vonandi verða og Grandaskál ðaskipa, skipa og ýmis lifandi og frjór i í framtíðinni konar gestaskipa rannsóknarvettvangur útgerðar slippurinn sem vinna að auk þess sem og aðila gegnir þróun við fiskiskipaflo enn hlutverki í þjónustu útgerð og fiskvinnslu. og rannsóknum á veiðum, ta verbúðanna arstjórinn. Hann landsmanna,“ segir hafnúti á Granda rekur þar þjónusta, sem síðan verslun, inni þróun til næstu starfsemina gallerí, veitingastað Lausar lóðir og ur haslað og sjávarútveg framtíðar. ir og fleira hefsér völl, lífgar i svo sem fiskvinnslur Í grennd við Granda hf., upp á umhverfið svæðinu. Sama Fiskkaupa, HB Faxflóahafn olíubirgðastöðina í Örfirisey Mikil breyting á bjargar má Toppfisks og ir sf. með eru með Hörpu hf. svo dæmi í gamla Slippfélagshsegja um breytta starfsemi Aðalnokkrar Á landi eru ar séu nefnd. sem vonandi lóðir laushf, sem er í úsinu, þar sem stærstu breytingarn Þar er Lýsi munu innan ið hótel á næstu örum vexti, höfnina tilkoma upp með starfsemi ar við Gömlu tíðar byggjast en öflug lóð við slippinn. nú er rek- iræki eru Hörpunnar urborg hefur einnig á starfssvæði útgerðarfyr- starfseminn sem verður Reykjavíklandslagið breytast og án vafa mun keypt hluta til stuðnings arinnar svo Gömlu hafni í og við Gömlu lands hafnarinna við Mýrargötu þar enn frekar sem Ögurvík komu hótels höfnina. Gamla og r með tilhf. og Brim skal nefna Bakkaskem höfnin hefur næst Hörpunni. rísa íbúðabyggð þar mun á næstu misserum hf. eins og fyrr ir rammaskip Nú liggur fyrmuna og GrandaskálÞá þróast frá árinu í bland við þjónustu. sem eru í eigu sagði ulag 1913 til dagsins a, þróunin Faxaflóahaf safninu Víkinni að svæðinu frá Sjóminjana sf., en í Bakkaí dag og skemmu er mun halda að Hörpu og Fjölbreytt starfsemi verið að búa áfram. Það endurskoða keppikefli í eflaust mun enn frekar í er ekkert fyrir starfsemi ð aðalskipula í Örfirisey sjálfu sér að Út á Örfirisey haginn fram g að einhverju tengda taka tillit til þess. er ýmis konar – heldur einmitt þróunin gangi hratt Íslenski sjávarklasin útgerð og fiskvinnslu. leyti semi Flestum er ljóst þjónusta sem þjónar mikilvægara in sem hefur en örugglega n leiðir þá bæði fyrirtækjum og starf- að höfninni að hægt orðið í Suðurbugti að breyting- svæðinu verði tekin smærri fyrirtæki þróun að laða styrki á hafnarog íbúum Reykjavíkur jákvæð skref nni og í hluta anda Gömlu semi. Starfsemi í þessari sem mikilvæg atvinnustar . Í Örfirisey hafnarinnar Íslenska sjávarklasan starf- atvinnuer þess fallin og um leið og menningar fsemi sem tengist s er til innar að skapa íslensku sögu höfuðborga höfn- þessu þannig að hugvitsfólki rsviði gott umhverfi komandi kynslóðir á og þrói og væntingar áfram það sem njóti um byggt liðnar kynslóðir upp. hafa
Reykjavík er eina höfuðborgin í Evrópu þar sem fiskur og fiskvinn í öndvegi í höfninn sla eru i.
Hugvit og tækni flutt utan Hjörtur Gíslason skrifar: hjortur@goggur.is
Útflutningur þekkingar á fullvinnslu fiskafurða er nú í burðarliðnum. Íslendingar hafa náð mun lengra en aðrar þjóðir á þessu sviði og nýta nú nánast allt úr þeim þorski, sem berst á land. Íslendingar fá til dæmis mun hærra verð fyrir hvert kíló af þorski upp úr sjó en Norðmenn. Munurinn liggur að miklu leyti í betri nýtingu. Þannig getur 5 kílóa þorskur upp úr sjó skilað allt að 10.000 króna afurðaverði, ef allt úr honum er nýtt. Kominn á diskinn hjá endanlegum neytanda hefur þorskurinn svo skilað enn meiru. Þetta kom meðal annars fram hjá Pétri Pálssyni, framkvæmdastjóra Vísis í liðinni viku og í viðtali við Sigurjón Arason, yfirverkfræðing hjá MATÍS í viðtali við Útvegsblaðið. En þarna liggja ekki bara tækifæri fyrir íslenskan fiskiðnað, heldur felst í þessu nýr möguleiki til þekkingarútflutnings. Á sama tíma og Pétur kynnti hugmyndina sem nefnd er Codland, var haldinn vinnufundur hagsmunaaðila í sjávarútvegi á Nýfundnalandi, þar sem Páll Gíslason vélaverkfræðingur hélt svipaða ræðu. Útvegsblaðið hafði samband við Pál og innti hann eftir aðdraganda að sinni ferð til Kanada. „Þetta er hugmynd að átaki í útflutningi á heildarlausnum varðandi fullnýtingu bolfiskafla, sem er tilkomin vegna frumkvæðis Sjávarklasans, en við Þór Sigfússon vorum á vinnufundinum til að fræða heimamenn um tækninýjungar í sjávarútveginum hér heima, meðal annars varðandi nýtingu á aukaafurðum sem til falla við bolfiskvinnslu. Auk Sjávarklasans þá er þetta unnið i samstarfi við verkfræðistofuna Mannvit og Samey sem er hátæknifyrirtæki á þessu sviði.“ Páll bætti síðan við: „Við vorum í svipuðum erindagjörðum á Grænlandi í byrjun október, þar var með mér Arnar nokkur Jónsson frá Sjávarklasanaum og erindið var að fræða Grænlendinga um sömu atriði.“ Að sögn Páls var í báðum tilfellum um að ræða kynningu á starfi Sjávarklasans og síðan var fjallað um möguleika á fullvinnslu á þorski,
» Nýting fiskhausa er snar þáttur í því að auka verðmæti fisks upp úr sjó. Hér er verið að þurrka hausa hjá Laugafiski.
þurrkun beingarða og hausa, vinnslu á lifur til niðursuðu og vinnslu á mjöli úr innyflum. „Markmiðið er jú alltaf að nýta sem mest af því sem veitt er og með háu verði á kvóta og aukinni umhverfisvitund hefur þróunin verið nokkuð hröð hér á Íslandi. Má þar benda á þá aukningu sem hefur orðið í fiskþurrkun hérlendis og hvernig nú er sótt fram á mörkuðum fyrir þurrkaðan fisk bæði í Afríku og eins í nærliggjandi löndum eins og Svíþjóð,“ segir Páll. „Ég benti áheyrendum í báðum löndum á
hve óásættanlegt það er að hent sé meira en helmingi af fallþunga eða lifandi vigt fisktegunda eins og þorsks og ýsu. En það er alþekkt að hefðbundin vinnsla á bolfiski nýtir í mörgum löndum ekki nema um 44% af þyngd fisksins upp úr sjó.“ Spurður um viðbrögð við þessum hugmyndum sagði Páll að menn hefðu almennt tekið vel við sér, alþekkt væri að nýtingin væri ekki nægilega góð og víða væri meðferð úrgangs óviðunandi, hvort sem honum væri hent í sjóinn aft-
ur eða hann urðaður. En vandamálin eru bæði lítill heildarafli og miklar árstíðasveiflur sem gera það að verkum að erfitt er að finna hvernig hægt er að koma með hagkvæmar lausnir í hvoru landi fyrir sig. „Við hittum marga áhugaverða aðila og væntum þess að áframhald verði á þeim viðræðum. En eins virðist orðsporið hafa farið víðar og við erum nú þegar farnir að fá fyrirspurnir víðar að. Það er verkefni næstu vikna og mánaða að vinna úr þeim,“ segir Páll Gíslason.
Það var allt á fullu hjá okkur frá því í apríl og fram í júlí voru mjög þéttsetnir mánuðir ...
»2
Klettakælir fyrir ferskan fisk
FÍTON / SÍA
Nýr og mikilvægur hlekkur í órofinni kælikeðju
Eimskip Flytjandi hefur opnað nýja og öfluga kæliaðstöðu fyrir ferskan fisk að Klettagörðum 15. Klettakælir er 450 m2 og býður upp á fullkomna og sérhannaða aðstöðu til að meðhöndla ferskan fisk.
| www.flytjandi.is | sími 525 7700 |